ความปลอดภัย

การแบ่งประเภทและสมบัติของอนุภาคตามหลักวิชาทางกายภาพ

1. ฝุ่น (Dust) เป็นอนุภาคของแข็งขนาดเล็กกระจายอยู่ในอากาศ เกิดจากการตัด บด ขัด หรือเจาะ เช่น ฝุ่นจากการบดหิน การขัดโลหะ เป็นต้น ขนาดของฝุ่นในอากาศ ที่มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางใหญ่กว่า 10 ไมครอนจะตกลงสู่พื้น หรือลอยไปตามกระแสลมได้ ส่วนฝุ่นที่มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางเล็กกว่า 10 ไมครอน จะสามารถเข้าสู่ระบบทางเดินหายใจไปสู่ถุงลมปอดได้ ด้วยเหตุนี้จึงมีการจำแนกฝุ่นออกเป็น 2 ชนิดใหญ่ๆ ได้แก่ ฝุ่นโดยรวม (Total Suspended Dust : TSD) ฝุ่นที่ไม่สามารถเข้าสู่ระบบทางเดินหายใจไปยังปอดได้ ซึ่งเป็นฝุ่นชนิดที่มีขนาดใหญ่กว่า 10 ไมครอน และฝุ่นที่เข้าสู่ระบบทางเดินหายใจ (Respirable Dust) ซึ่งเป็นฝุ่นที่มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางเล็กตั้งแต่ 10 ไมครอนลงมา

2. ฟูม (Fume) เป็นอนุภาคของแข็งที่เกิดขึ้นเมื่อโลหะถูกความร้อนจนกลายเป็นไอ เมื่อไอเหล่านี้ถูกความเย็นจะควบแน่นกลายเป็นอนุภาคของแข็งเล็กๆ ฟูมที่เกิดขึ้นทั้งหลายจะอยู่ในรูปออกไซด์ของโลหะ ได้แก้ ฟูมของตะกั่ว ฟูมของสังกะสี ฟูมของเหล็ก เป็นต้น ด้วยเหตุนี้จึงอาจเรียก ฟูม อีกชื่อหนึ่งว่า ไอควันโลหะ

3. ควัน (Smoke) เป็นกลุ่มของอนุภาคขนาดเล็กกว่า 1 ไมครอน เกิดจากการสันดาปที่ไม่สมบูรณ์ เช่น ควันบุหรี่ ควันจากการเผาถ่าน การเผาน้ำมัน การเผาศพ การเผาหญ้า การเผาป่า เป็นต้น

4. ละอองไอ (Mist) เป็นอนุภาคของเหลวที่กระจายในอากาศ มักเกิดจากการทำของเหลวให้เป็นละออง เช่น การระเหยของน้ำ การระเหยของสารทำละลายอินทรีย์ ไอของน้ำเดือด การพ่นสีด้วยการฉีกฝอย (spray) การฉีดน้ำด้วยการฉีดฝอย

5. เส้นใย (Fiber) เป็นอนุภาคที่มีขนาดความยาวเป็นเส้น อาจเป็นอนุภาคจากพืช เช่น เส้นใยฝ้าย ปอ ป่าน ลินิน ละอองเกสรดอกไม้ อนุภาคจากสัตว์ เช่น ขนสัตว์ หรือเป็นเส้นใยจากสารเคมีที่มีการใช้ในอุตสาหกรรม เช่น เส้นใยแร่ใยหิน (Asbestos) เป็นต้น

Leave a Reply